Do Carrefoura czy do Carrefouru? Odmiana nazw sklepów

Mam taki językowy dylemat.
Jak powinno się mówić: Idę do Carrefour-a czy Carrefour-u ? A jak z Rossmann-em? Idę
do Rossmann-a? Idę do Rossmann-u nie brzmi dobrze.
Przecież nie mówi się: Idę do doma ale idę do domu, prawda?
Serdecznie pozdrawiam

Dajmy na to, że chce Pan nabyć biżuterię w sklepie sieci Kruk. Okazuje się, że nie pójdzie Pan do Kruku, tylko do Kruka. Gdyby Pan chciał mnie kiedyś odwiedzić, przyjechałby Pan nie do Pomianku, ale do Pomianka. Nie tak dawno obiegła świat wiadomość, że zmarł p. Leclerc – założyciel i właściciel sieci hipermarketów.

Myślę, że rozumie Pan już, do czego dążę. Te konkretne nazwy sklepów nie odmieniają się jak nazwy budynków-instytucji: dom, sklep, konsulat, ale jak imiona i nazwiska, czyli – możemy powiedzieć – inne nazwy własne. Bardzo często bowiem nazwy sieci sklepów pochodzą właśnie od nazwiska założyciela (choć nie wiem, czy jest tak w przypadku tych konkretnych nazw). Warto jednak zaznaczyć, że znajdziemy również nazwy sklepów, które będą się odmieniały wedle innej zasady. Ostatecznie o tym, jak odmienia się dana nazwa, decyduje zwyczaj językowy, to jaka odmiana powszechnie się przyjęła. A propos zachęcam do przeczytania bardzo ciekawego artykułu na stronach Instytutu Filologii Polskiej Uniwersytetu Gdańskiego dotyczącego nazwy Hermes.

Koniecznie należy zaznaczyć, iż obie końcówki dopełniacza, zarówno -a, jak i -u, są dla rzeczowników męskich regularne. Przy czym w przypadku odmiany męskoosobowej (właśnie wedle jej zasad odmieniają się męskie imiona i nazwiska) końcówką dopełniacza jest -a (lub -y). W rodzaju męskozwierzęcym i męskorzeczowym występują w dopełniaczu końcówki -u oraz -a.

Dodaję jeszcze dla porządku, że poprawny zapis to: do Carrefoura, do Rossmanna bez żadnych dodatkowych znaków jak łącznik lub apostrof.

Paweł Pomianek


14 odpowiedzi do „Do Carrefoura czy do Carrefouru? Odmiana nazw sklepów”

    • Natalia Kiełb (Językowe Dylematy)

      Nazwa Spar zdecydowanie powinna być odmieniana, tak jak inne nazwy własne. Jeśli chodzi o prawidłową odmianę, to zależy ona od panującego zwyczaju językowego, czyli po prostu tego, która forma jest częściej używana. W poradni językowej PWN możemy znaleźć pytanie dotyczące odmiany nazwy Carrefour. Moim zdaniem Spar powinno się odmieniać na podobnej zasadzie, jak odmieniamy Carrefour – z tą różnicą, że nie powiemy o wyjściu do Carrefouru, a w przypadku drugiego sklepu (Sparu) już możemy. Wydaje mi się, że jednak częściej w dopełniaczu używana jest druga możliwa wersja, czyli właśnie Sparu. Wspomniane pytanie (łącznie z odpowiedzią) można znaleźć tutaj: https://sjp.pwn.pl/poradnia/haslo/Carrefour;544.html

      Poniżej przedstawiam pełną odmianę tego słowa.
      Mianownik – Spar
      Dopełniacz – Spara/u
      Celownik – Sparowi
      Biernik – Spar
      Narzędnik – Sparem
      Miejscownik – Sparze
      Wołacz – Sparze

      • uważny

        W takim razie proszę wysłać do prof. Saloniego (SGJP) prośbę o poprawienie błędu(?), bo wg niego „netto” się nie odmienia. Może przekona go Pan, że jako przymiotnik (?) wprawdzie się nie odmienia, ale w nazwie staje się rzeczownikiem i trzeba odmieniać.
        To, że SJP PWN podaje odmianę, to chyba błąd. W NKJP nie ma ani jednego przykładu na odmianę „netto”. A Pan słyszał o netcie w brutcie?

  1. Sylwia

    Mam pytanie z tej dziedziny. Jak to napisać? A mianowicie. Jest sobie sklep ALDI. Po pierwsze, „oni” to zawsze piszą wielkimi literami. Zagadnienie jest takie, że stały klient mówi na ten sklep „Aldik”. I chce powiedzieć, że idzie do… ALDIka? Aldika? ALDI-ka????? To ważne dla mnie. Proszę o podpowiedź 🙂 Pozdrawiam.

    • Paweł Pomianek

      Aldik w stosunku do Aldi nie jest i nie może być żadną formą odmiany. Myślę swoją drogą, że ta nazwa musi pozostać nieodmienna. Popularne określenie Aldik traktowałbym raczej jako formę spieszczenia, takiego pieszczotliwego pseudonimu, jak np. Sylwiuszka w stosunku do imienia Sylwia. Zapisać je możemy wyłącznie w taki sposób, podobnie jak poprawnie powinniśmy pisać nazwę Aldi jedynie z pierwszą wielką literą, ponieważ nie jest to skrótowiec. Mnie ten Aldik przekonuje ze względu na to, że polszczyzna nie pozostawia za wiele przestrzeni na odmienianie wyrazu. Bardziej mnie bawi, gdy ktoś idzie do Sparka, bo Spar ma jednak dość klasyczną odmianę. Ale jeśli potraktujemy to jako pseudonimy, to w komunikatach nieoficjalnych możemy spokojnie stosować je zawsze, bo nikt nie może nam tego zabronić 🙂

      • uważny

        Aldi się nie odmienia, a Netto – odmienia? Oj, coś dziwne te porady. Wszyscy Polacy odmieniają akurat Aldiego, a Netto raczej nikt. No, może Pan tylko kupuje w Netcie i chadza do Netta. PS Aldi to nie skrótowiec; nazwa utworzona jak Adidas. Adidasy Pan chyba nosi i odmienia?

        • Paweł Pomianek

          Wg WSO netto faktycznie się odmienia. Ale już wg Nowego słownika poprawnej polszczyzny nie. Ale jest tak, jak Pan napisał wyżej: nawet gdyby nie odmieniać wyrazu pospolitego, nazwa mogłaby się zachowywać inaczej.
          Co do Aldi brak odmiany sugeruje zakończenie nazwy na -i i bardzo podobna inna nazwa nieodmiennej marki, jaką jest Audi. Zresztą skupiłem się tutaj raczej na Aldiku. Co do kwestii odmienności samej nazwy pozostaję otwarty. Kupuję w Aldim brzmi dobrze. Nie mam chyba w okolicy Aldi czy Aldiego w związku z tym w ogóle nie używam tej nazwy i pewnie także stąd moja opinia; nie mam kontrargumentów, że Polacy mówią inaczej, bo do mnie o tym sklepie po prostu nie mówią wcale. W tym przypadku zwyczaj językowy powinien ustalić normę.

  2. joe

    Pod wpływem wszechpanującego angielskiego powszechnie wymawia się kerfor. Nazwa pochodzi od francuskiego słowa carrefour – skrzyżowanie i powinno sie wymawiać karfur.
    Pewnie już tak zostanie, tak jak Eiffel (czytaj efel) został ajflem.

    • AJ

      Z wersją \kerfor\ się nie spotkałem, powszechnie słychać raczej \kerfur\.

      Co do tekstu na stronie IFP UG, mieliśmy kiedyś w mieście sklep Hermes, nie przypominam sobie, żeby ktokolwiek chodził do Hermesa, ale wszystkich nie pytałem.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *

Strona dla każdego, dla kogo sposób, w jaki się wyraża czy w jaki pisze, jest ważny, jak również dla tych, którzy mają jakiś językowy dylemat i nie wiedzą, gdzie mogą znaleźć jego rozwiązanie. Piszcie do nas, a my na pewno w tym pomożemy. Paweł PomianekAutorami tekstów na stronie są Paweł Pomianek, gospodarz serwisu i właściciel firmy Językowe Dylematy, od kilkunastu lat zajmujący się redakcją i korektą tekstów oraz poradnictwem językowym, a także zaproszeni goście.

Zadaj pytanie

Archiwa

Kwiecień 2013
N P W Ś C P S
 123456
78910111213
14151617181920
21222324252627
282930  

Nasze nagrania