Archiwum kategorii: Językowe dylematy

Czy można kiwać przecząco głową?

Ostatnio w kolejno redagowanych książkach dwojga różnych autorów natknąłem się na określenie, że bohaterowie „kiwali przecząco głową”. Szczerze mówiąc, nie mam pojęcia, skąd się coś takiego bierze, czy może jest to jakaś naleciałość regionalna spotykana w jakimś dialekcie, czy też … Czytaj dalej

Zaszufladkowano do kategorii Językowe dylematy | Otagowano , | 3 komentarze

Tytuły pan i pani w artykułach prasowych. Kwestia kultury języka. Dyskusja z Czytelniczką polonistką

Kilka tygodni temu drogą mailową odbyłem dyskusję z Czytelniczką na temat tego, czy warto i czy w ogóle wolno w artykułach zamieszczanych w prasie lub internecie używać określeń pan/pani (pan dyrektor, pani Hieronima Kowalska itp.). Przytaczam większą część rozmowy, zastrzegając, … Czytaj dalej

Zaszufladkowano do kategorii Językowe dylematy | Otagowano , | 4 komentarze

Gdy i oznacza więc. Czy stawiać przecinek?

W polszczyźnie podaje się najczęściej trzy przypadki, w których przed i trzeba postawić przecinek. Szczegółowe omówienie tego tematu nasi Czytelnicy znajdą tutaj. Nie ulega wątpliwości, że najwięcej problemów rodzi przypadek najczęściej definiowany mniej więcej tak: „Jeśli człon wprowadzony przez spójnik … Czytaj dalej

Zaszufladkowano do kategorii Językowe dylematy | Otagowano , , , | 16 komentarzy

Nieoczywiste tytuły zawodowe. Doktor, profesor, magister, mecenas

Wśród rozlicznych tytułów przysługujących członkom grup zawodowych istnieją takie, które brzmią inaczej niż nazwa zawodu bądź funkcji. Najczęstsze z nich to doktor w odniesieniu do lekarza, profesor w odniesieniu do nauczyciela szkoły średniej, magister w odniesieniu do aptekarza i mecenas … Czytaj dalej

Zaszufladkowano do kategorii Językowe dylematy | Otagowano , , | Dodaj komentarz

Przez tych kilka tygodni czy przez te kilka tygodni?

Wyobraźcie sobie, że przed tym dylematem stanąłem jeszcze u początków pracy redaktorskiej (lata temu) i przez długi czas nie potrafiłem sobie z nim poradzić. Dziwne, nie? Zwłaszcza że obie formy – tak na pierwszy rzut oka – grają. Rozwiązanie przyszło … Czytaj dalej

Zaszufladkowano do kategorii Językowe dylematy | Otagowano , , | 2 komentarze

Baba Jaga, Baba-Jaga, a może baba-jaga? Jak to zapisać i odmienić

O odmianę Baby-Jagi zapytała ostatnio nasza Czytelniczka. A my postanowiliśmy zająć się babą jagą nieco szerzej, bo – jak się okazuje – niejedno ma… imię. Dzień dobry, bardzo chciałabym rozwikłać mój odwieczny dylemat dotyczący odmiany imion i innych rzeczowników dwuczłonowych. … Czytaj dalej

Zaszufladkowano do kategorii Językowe dylematy | Otagowano , , | 1 komentarz

Odmiana nazwisk dwuczłonowych. Saryusz-Wolski

Jan Grzenia w Poradni PWN tak wyjaśnia reguły: 1) Każdy człon dwuczłonowych nazwisk żeńskich, który w mianowniku kończy się na -a, odmieniamy, np. o Pawlikowskiej-Jasnorzewskiej. 2) Każdy składnik dwuczłonowych nazwisk męskich również odmieniamy, chyba że pierwszy człon jest nazwą dawnego … Czytaj dalej

Zaszufladkowano do kategorii Językowe dylematy | Otagowano , , | 5 komentarzy

Jakby czy jak by

W poprzednim opracowaniu To i by – kiedy razem, kiedy osobno pojawiło się zdanie przykładowe: …jakby pleksi była wygrawerowana na CNC, toby jeszcze ładniej to wyglądało. w którym zapis słowa jakby może budzić wątpliwości – razem czy osobno? Ci, którzy … Czytaj dalej

Zaszufladkowano do kategorii Językowe dylematy | Otagowano , | 5 komentarzy

To i by – kiedy razem, kiedy osobno

Wg SJP PWN cząstki –bym, –byś, –by, –byśmy, –byście pisze się łącznie z następującymi kategoriami wyrazów: 43.1. Z osobowymi formami czasowników 43.2. Z osobowymi formami czasowników użytymi w funkcji bezosobowej 43.3. Z partykułami 43.4. Z większością spójników 43.5. W wyrazach … Czytaj dalej

Zaszufladkowano do kategorii Językowe dylematy | Otagowano , | 13 komentarzy

Zwroty adresatywne w powieści archaizowanej… – dokończenie

(Przeczytaj pierwszą część opracowania) Linki do źródeł znajdują się na końcu pierwszej części opracowania Część III Orzeczenie w zwrotach adresatywnych W stosunkach z grupy 1a stosowano następujące formy orzeczenia (od najbardziej poufałej do najpokorniejszej): Jak sobie życzysz, Miłościwy Panie. (2 … Czytaj dalej

Zaszufladkowano do kategorii Językowe dylematy | Otagowano , , | 1 komentarz